Dzięki europejskiej inicjatywie obywatelskiej (EIO) Europejczycy mogą mieć bezpośredni wpływ na kształt unijnej polityki. Organizując lub podpisując inicjatywę, mogą zwrócić się do Komisji Europejskiej o zaproponowanie nowych przepisów UE w dziedzinach, które są dla nich ważne.
Jeżeli organizatorzy inicjatywy zbiorą milion podpisów obywateli z co najmniej siedmiu krajów UE, Komisja jest zobowiązana do oceny propozycji i udzielenia oficjalnej odpowiedzi.
Na etapie oceny, zanim Komisja podejmie jakąkolwiek decyzję, organizatorzy uczestniczą w spotkaniu z Komisją oraz prezentują swoją inicjatywę na publicznym wysłuchaniu w Parlamencie Europejskim.
Dzięki europejskiej inicjatywie obywatelskiej mieszkańcy UE nie tylko wyrażają swoje opinie – mogą pomóc w ustalaniu programu politycznego Unii i realizacji wspólnych idei.
Co mówią liczby?
Europejską inicjatywę obywatelską wprowadzono w 2012 r. jako nową metodę dającą obywatelom wpływ na politykę UE. Od tamtej pory w procesie wprowadzania nowych tematów do programu działań UE, wywierania wpływu na debatę w Parlamencie Europejskim i inicjowania nowych przepisów UE wzięło udział ponad 20 milionów osób.
Wpływ inicjatywy na codzienne życie obywateli UE
Europejskie inicjatywy obywatelskie kształtują politykę UE i debatę publiczną oraz prowadzą do realnych zmian, które ludzie mogą dostrzec w swoim codziennym życiu.
Powszechny dostęp do czystej i bezpiecznej wodyDzięki inicjatywie „Right2Water” do prawa UE wprowadzono surowsze normy jakości wody oraz normy dotyczące dostępu do bezpiecznej wody pitnej w miejscach publicznych. Władze miejskie instalują kraniki z wodą pitną w parkach, na dworcach i w szkołach, a władze krajowe dbają o to, by osoby z mniej uprzywilejowanych grup społecznych też mogły zaspokoić swoje podstawowe potrzeby.
- Dokładne informacje na temat składników żywności
Po tym jak obywatele zwrócili się o zakaz stosowania glifosatu i reformę procedury zatwierdzania pestycydów, wprowadzono nowe przepisy dotyczące przejrzystości. Obecnie wszystkie badania bezpieczeństwa żywności przedkładane organom UE muszą być publicznie dostępne, czyli ludzie mają prawo wiedzieć, na jakiej podstawie badania zostały zatwierdzone.
- Presja w celu ograniczenia stosowania pestycydów i odbudowy zasobów przyrodniczych
Inicjatywa „Ratujmy pszczoły i rolników!” pomogła przyspieszyć prace nad wnioskami UE dotyczącymi ograniczenia stosowania pestycydów i odbudowy zasobów przyrodniczych. Społeczna inicjatywa pobudziła polityczną wolę działania na rzecz różnorodności biologicznej i przyszłości rolnictwa.
- Lepszy dostęp do legalnie dostępnych, przystępnych cenowo i bezpiecznych usług aborcyjnych
W odpowiedzi na inicjatywę „My voice, my choice” Komisja uznała niebezpieczną aborcję za kwestię zdrowia publicznego i podkreśliła, że kraje UE mogą, jeśli uznają to za stosowne, korzystać z Europejskiego Funduszu Społecznego+ w celu zapewnienia równego dostępu do legalnie dostępnych i przystępnych cenowo bezpiecznych usług aborcyjnych.
- Presja w celu ograniczenia badań na zwierzętach
Inicjatywa „Za kosmetykami bez okrucieństwa wobec zwierząt” skłoniła UE do opracowania planu działania na rzecz stopniowego wycofywania testów na zwierzętach z oceny bezpieczeństwa chemikaliów, a także do szybszego zastosowania alternatywnych metod badawczych w celu ochrony zwierząt i wspierania innowacji w nauce.
- Skuteczniejsza ochrona gatunków zagrożonych
Presja ze strony obywateli, którzy poparli inicjatywę „Nie dla obcinania płetw rekinom i handlu nimi”, doprowadziła do opracowania nowych kodeksów celnych, które umożliwiają dokładniejsze śledzenie handlu płetwami rekinów. Nowe przepisy likwidują luki prawne i zwiększają przejrzystość, a jednocześnie wspierają bieżące unijne i międzynarodowe starania na rzecz skuteczniejszego egzekwowania przepisów i ochrony rekinów.
- Konkretne działania na rzecz zniesienia hodowli klatkowej i produkcji futer
W wyniku inicjatyw „Koniec Epoki Klatkowej” i „Europa wolna od futer” UE przeprowadziła oceny naukowe, kontrole w terenie i oceny prawne, które będą stanowiły wkład w decyzje w sprawie dobrostanu zwierząt.
Podsumowując: EIO to możliwość bezpośredniego udziału w tworzeniu unijnych przepisów. Wyniki dotychczasowych inicjatyw odczuwamy już teraz – mamy dostęp do czystej wody, lepiej wiemy, co jemy, i skuteczniej chronimy środowisko. Tak właśnie aktywność obywateli pomaga we wprowadzaniu realnych zmian na lepsze.
Nawet jeśli Komisja nie zaproponuje nowych przepisów, europejska inicjatywa obywatelska może dać dobre efekty. Inicjatywy często zwracają uwagę na ważne problemy, co prowadzi na przykład do potrzebnych zmian w polityce, skuteczniejszego egzekwowania obowiązujących przepisów i ulepszonych metod monitorowania.
Szczegółowe informacje na temat konkretnych działań następczych
Inicjatywa ma na celu poprawę dostępu do bezpiecznych i legalnych usług aborcyjnych dla tych kobiet w Europie, które obecnie takiego dostępu nie mają.
26 lutego 2026 r. Komisja udzieliła odpowiedzi na tę inicjatywę.
W inicjatywie proponowano, by polityka spójności wspierała rozwój regionów odrębnych kulturowo i sprawiedliwy dostęp do funduszy UE.
3 września 2025 r. Komisja udzieliła odpowiedzi na tę inicjatywę.
Inicjatywa miała położyć kres wykorzystywaniu futer i handlowi nimi w UE.
7 grudnia 2023 r. Komisja udzieliła odpowiedzi na tę inicjatywę.
Inicjatywa miała na celu zaostrzenie zakazu testowania kosmetyków na zwierzętach oraz modernizację unijnych przepisów dotyczących chemikaliów.
25 lipca 2023 r. Komisja udzieliła odpowiedzi na tę inicjatywę.
W ramach inicjatywy postulowano wykorzenienie praktyki obcinania płetw rekinom i zakaz międzynarodowego handlu płetwami tych zwierząt.
5 lipca 2023 r. Komisja udzieliła odpowiedzi na tę inicjatywę.
Celem inicjatywy było promowanie przyjaznych dla pszczół praktyk rolniczych i większe ograniczenie stosowania pestycydów.
5 kwietnia 2023 r. Komisja udzieliła odpowiedzi na tę inicjatywę.
Inicjatywa miała na celu stopniowe wycofywanie stosowania systemów klatek w hodowli zwierząt.
30 czerwca 2021 r. Komisja udzieliła odpowiedzi na tę inicjatywę.
Inicjatywa miała na celu skuteczniejszą ochronę mniejszości narodowych i językowych oraz różnorodności kulturowej.
14 stycznia 2021 r. Komisja udzieliła odpowiedzi na tę inicjatywę.
Inicjatywa miała na celu wprowadzenie zakazu stosowania glifosatu i zwiększenie przejrzystości oceny ryzyka.
12 grudnia 2017 r. Komisja udzieliła odpowiedzi na tę inicjatywę.
W ramach tej inicjatywy postulowano odejście od badań na zwierzętach na rzecz metod niewymagających wykorzystania zwierząt.
3 czerwca 2015 r. Komisja udzieliła odpowiedzi na tę inicjatywę.
W ramach tej inicjatywy domagano się, by UE przestała finansować działania, które wiążą się z niszczeniem ludzkich embrionów, w dziedzinie badań naukowych, pomocy rozwojowej i zdrowia publicznego.
28 maja 2014 r. Komisja udzieliła odpowiedzi na tę inicjatywę.
Celem inicjatywy było uznanie dostępu do wody i infrastruktury sanitarnej za prawo człowieka oraz za podstawową, ogólnodostępną usługę publiczną.
19 marca 2014 r. Komisja udzieliła odpowiedzi na tę inicjatywę.
- European citizens’ initiative: From your signature to EU action!
- European citizens’ initiative: From your signature to EU action!
- European citizens’ initiative: From your signature to EU action!
- European citizens’ initiative: From your signature to EU action!
- European citizens’ initiative: From your signature to EU action!
- European citizens’ initiative: From your signature to EU action!
- European citizens’ initiative: From your signature to EU action!
- European citizens’ initiative: From your signature to EU action!
- European citizens’ initiative: From your signature to EU action!
- European citizens’ initiative: From your signature to EU action!
- European citizens’ initiative: From your signature to EU action!
- European citizens’ initiative: From your signature to EU action!
- European citizens’ initiative: From your signature to EU action!
- European citizens’ initiative: From your signature to EU action!
- European citizens’ initiative: From your signature to EU action!
- European citizens’ initiative: From your signature to EU action!
- European citizens’ initiative: From your signature to EU action!
- European citizens’ initiative: From your signature to EU action!
- European citizens’ initiative: From your signature to EU action!
- European citizens’ initiative: From your signature to EU action!
- European citizens’ initiative: From your signature to EU action!
- European citizens’ initiative: From your signature to EU action!
- European citizens’ initiative: From your signature to EU action!
