Η Ευρωπαϊκή Πρωτοβουλία Πολιτών (ΕΠΠ) δίνει στους πολίτες τη δυνατότητα να συμμετέχουν άμεσα στη διαμόρφωση των πολιτικών της ΕΕ. Ξεκινώντας ή υπογράφοντας μια πρωτοβουλία, οι πολίτες μπορούν να καλέσουν την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να προτείνει νέα νομοθεσία της ΕΕ για θέματα που θεωρούν σημαντικά.
Εάν μια πρωτοβουλία συλλέξει 1 εκατομμύριο υπογραφές από τουλάχιστον επτά κράτη μέλη της ΕΕ, η Επιτροπή οφείλει να αξιολογήσει την πρόταση και να δώσει επίσημη απάντηση.
Κατά τη διάρκεια της εξέτασης αυτής, και προτού η Επιτροπή αποφασίσει οποιαδήποτε ενέργεια, οι διοργανώτριες και οι διοργανωτές προσκαλούνται σε συνάντηση με την Επιτροπή και σε δημόσια ακρόαση στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο για να εκθέσουν τις ιδέες τους.
Μέσω της ΕΠΠ, οι πολίτες δεν εκφράζουν απλώς τις απόψεις τους — μπορούν να συμβάλουν στον καθορισμό του θεματολογίου των πολιτικών της ΕΕ και να μετατρέψουν τις κοινές ιδέες σε δράση.
Ένας σημαντικός αριθμός
Η ΕΠΠ θεσπίστηκε το 2012 ως ένας νέος τρόπος με τον οποίο οι πολίτες μπορούν να έχουν λόγο στη διαμόρφωση των πολιτικών της ΕΕ. Έκτοτε, έδωσε τη δυνατότητα σε περισσότερους από 20 εκατομμύρια πολίτες να θέσουν ζητήματα στο θεματολόγιο της ΕΕ, να επηρεάσουν τις συζητήσεις στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και να θέσουν σε κίνηση διαδικασίες για τη θέσπιση νέων νομικών πράξεων της ΕΕ.
Πώς επηρεάζουν οι ΕΠΠ την καθημερινή σας ζωή
Οι ΕΠΠ έχουν διαμορφώσει την πολιτική της ΕΕ και τον δημόσιο διάλογο και έχουν οδηγήσει σε πραγματικές αλλαγές που μπορούν να δουν οι πολίτες στην καθημερινή τους ζωή:
Καθαρότερο και ασφαλέστερο νερό για όλουςΧάρη στην πρωτοβουλία «Right2Water» (Δικαίωμα στο νερό), το δίκαιο της ΕΕ επιβάλλει πλέον υψηλότερα πρότυπα ποιότητας του νερού και βελτιώνει την πρόσβαση σε ασφαλές πόσιμο νερό στους δημόσιους χώρους. Οι δήμοι προσθέτουν βρύσες σε πάρκα, σταθμούς και σχολεία, και οι κυβερνήσεις βελτιώνουν την πρόσβαση των ευάλωτων ομάδων — καθιστώντας έτσι ευκολότερη την κάλυψη μιας βασικής ανάγκης.
- Περισσότερη διαφάνεια σχετικά με το τι τρώμε
Μετά από απαίτηση των πολιτών να απαγορευτεί η γλυφοσάτη και να μεταρρυθμιστεί η διαδικασία έγκρισης φυτοφαρμάκων, οι νέοι κανόνες διαφάνειας απαιτούν πλέον όλες οι μελέτες για την ασφάλεια των τροφίμων που υποβάλλονται στις αρχές της ΕΕ να είναι δημόσιες — με αποτέλεσμα οι πολίτες να έχουν πλέον το δικαίωμα να γνωρίζουν βάσει ποιων κριτηρίων χορηγήθηκαν οι εγκρίσεις.
- Πίεση για μείωση των φυτοφαρμάκων και αποκατάσταση της φύσης
Η πρωτοβουλία «Save bees and farmers» (Σώστε τις μέλισσες και τους αγρότες) έδωσε ώθηση στις προσπάθειες να υποβληθούν νομοθετικές προτάσεις της ΕΕ σχετικά με τη μείωση της χρήσης φυτοφαρμάκων και την αποκατάσταση της φύσης. Αυτή η απαίτηση των πολιτών ενίσχυσε την πολιτική βούληση για ανάληψη δράσης σχετικά με τη βιοποικιλότητα και το μέλλον της γεωργίας.
- Καλύτερη πρόσβαση σε νόμιμα διαθέσιμες, οικονομικά προσιτές και ασφαλείς υπηρεσίες άμβλωσης
Η απάντηση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής στην πρωτοβουλία «My Voice, My Choice» (Δική μου φωνή, δική μου επιλογή) αναγνωρίζει ότι η μη ασφαλής άμβλωση αποτελεί ζήτημα δημόσιας υγείας και υπογραμμίζει ότι τα κράτη μέλη μπορούν, εάν το επιθυμούν, να χρησιμοποιήσουν το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο+ για τη βελτίωση της ισότιμης πρόσβασης σε νόμιμα διαθέσιμες και οικονομικά προσιτές υπηρεσίες ασφαλούς άμβλωσης.
- Δυναμική για τον περιορισμό των δοκιμών σε ζώα
Χάρη στην πρωτοβουλία «Save Cruelty Free Cosmetics» (Ναι στα καλλυντικά που δεν δοκιμάζονται σε ζώα) η ΕΕ κατάρτισε έναν χάρτη πορείας για τη σταδιακή κατάργηση των δοκιμών σε ζώα κατά την αξιολόγηση της ασφάλειας των χημικών προϊόντων και για την επιτάχυνση της χρήσης εναλλακτικών ερευνητικών μεθόδων — με αποτέλεσμα να προστατεύονται τα ζώα και να στηρίζεται παράλληλα η επιστημονική καινοτομία.
- Καλύτερη προστασία απειλούμενων ειδών
Χάρη στην πίεση που άσκησαν οι πολίτες μέσω της πρωτοβουλίας «Stop Finning – Stop the trade» (Σταματήστε την πρακτική αφαίρεσης πτερυγίων – Σταματήστε το εμπόριο), θεσπίστηκαν νέοι τελωνειακοί κώδικες που δίνουν στις αρχές τη δυνατότητα να παρακολουθούν σωστά το εμπόριο πτερυγίων καρχαρία — καθώς έκλεισαν τα παραθυράκια στη νομοθεσία και αυξήθηκε η διαφάνεια, ενώ ενισχύθηκαν παράλληλα οι ενωσιακές και διεθνείς προσπάθειες για τη βελτίωση της επιβολής των κανόνων και της προστασίας των καρχαριών.
- Συγκεκριμένα μέτρα για τον τερματισμό της εκτροφής σε κλουβιά και της παραγωγής γούνας
Χάρη στις πρωτοβουλίες «End the Cage Age» (Τέλος στα κλουβιά) και «Fur Free Europe» (Ευρώπη χωρίς γούνες), η ΕΕ έχει δρομολογήσει επιστημονικές επισκοπήσεις, επιτόπιες επισκέψεις και νομικές αξιολογήσεις, τα πορίσματα των οποίων τροφοδοτούν τις επικείμενες αποφάσεις σχετικά με την καλή διαβίωση των ζώων.
Με δυο λόγια: Οι ΕΠΠ δίνουν στους πολίτες τη δυνατότητα να συμμετέχουν άμεσα στη διαμόρφωση της νομοθεσίας της ΕΕ, και τα αποτελέσματά τους είναι ήδη ορατά — στο τρόπο με τον οποίο πίνουμε νερό, στον τρόπο με τον οποίο ρυθμίζεται η ασφάλεια των τροφίμων και στον τρόπο με τον οποίο προστατεύεται η φύση. Αυτή είναι η δύναμη των πολιτών που μετατρέπεται σε πολιτική.
Ακόμη και αν η Επιτροπή δεν προτείνει νέα νομοθεσία, μια ΕΠΠ μπορεί παρόλα αυτά να επιτύχει ουσιαστικά αποτελέσματα. Οι πρωτοβουλίες συχνά αναδεικνύουν πραγματικά ζητήματα και συμβάλλουν έτσι στη βελτίωση των πολιτικών, της επιβολής των υφιστάμενων κανόνων και των εργαλείων παρακολούθησης, για παράδειγμα.
Λεπτομερείς πληροφορίες σχετικά με τη συνέχεια που δόθηκε σε επιτυχείς ΕΠΠ
Η πρωτοβουλία αυτή είχε ως στόχο να βελτιώσει την πρόσβαση σε ασφαλείς και νόμιμες υπηρεσίες άμβλωσης για τις γυναίκες στην Ευρώπη που σήμερα δεν έχουν τέτοια πρόσβαση.
Η Επιτροπή έδωσε απάντηση στην πρωτοβουλία στις 26 Φεβρουαρίου 2026.
Η πρωτοβουλία αυτή ζητούσε η πολιτική συνοχής να στηρίξει την ανάπτυξη πολιτιστικά διακριτών περιφερειών και την ισότιμη πρόσβαση σε κονδύλια της ΕΕ.
Η Επιτροπή έδωσε απάντηση στην πρωτοβουλία στις 3 Σεπτεμβρίου 2025.
Η πρωτοβουλία αυτή αποσκοπούσε στον τερματισμό της χρήσης και του εμπορίου γούνας στην ΕΕ.
Η Επιτροπή έδωσε απάντηση στην πρωτοβουλία στις 7 Δεκεμβρίου 2023.
Η πρωτοβουλία αυτή αποσκοπούσε στην ενίσχυση της απαγόρευσης των δοκιμών σε ζώα για καλλυντικά και στον εκσυγχρονισμό της νομοθεσίας της ΕΕ για τα χημικά προϊόντα.
Η Επιτροπή έδωσε απάντηση στην πρωτοβουλία στις 25 Ιουλίου 2023.
Η πρωτοβουλία αυτή ζητούσε τον τερματισμό της αφαίρεσης των πτερυγίων των καρχαριών και του διεθνούς εμπορίου πτερυγίων καρχαρία.
Η Επιτροπή έδωσε απάντηση στην πρωτοβουλία στις 5 Ιουλίου 2023.
Η πρωτοβουλία αυτή αποσκοπούσε στην προώθηση γεωργικών πρακτικών φιλικών προς τις μέλισσες και στην περαιτέρω μείωση των φυτοφαρμάκων.
Η Επιτροπή έδωσε απάντηση στην πρωτοβουλία στις 5 Απριλίου 2023.
Η πρωτοβουλία αυτή αποσκοπούσε στη σταδιακή κατάργηση της χρήσης συστημάτων κλουβιών στην κτηνοτροφία.
Η Επιτροπή έδωσε απάντηση στην πρωτοβουλία στις 30 Ιουνίου 2021.
Η πρωτοβουλία αυτή αποσκοπούσε στην ενίσχυση της προστασίας των εθνικών και γλωσσικών μειονοτήτων και της πολιτιστικής πολυμορφίας.
Η Επιτροπή έδωσε απάντηση στην πρωτοβουλία στις 14 Ιανουαρίου 2021.
Η πρωτοβουλία αυτή αποσκοπούσε στην απαγόρευση της γλυφοσάτης και στην αύξηση της διαφάνειας κατά την αξιολόγηση των κινδύνων.
Η Επιτροπή έδωσε απάντηση στην πρωτοβουλία στις 12 Δεκεμβρίου 2017.
Η πρωτοβουλία αυτή ζητούσε να σταματήσουν οι δοκιμές σε ζώα και να χρησιμοποιούνται μέθοδοι που δεν περιλαμβάνουν τη χρήση ζώων.
Η Επιτροπή έδωσε απάντηση στην πρωτοβουλία στις 3 Ιουνίου 2015.
Η πρωτοβουλία αυτή ζητούσε τον τερματισμό της χρηματοδότησης και των δραστηριοτήτων της ΕΕ που περιλαμβάνουν την καταστροφή ανθρώπινων εμβρύων στην έρευνα, την αναπτυξιακή βοήθεια και τη δημόσια υγεία.
Η Επιτροπή έδωσε απάντηση στην πρωτοβουλία στις 28 Μαΐου 2014.
Η πρωτοβουλία αυτή αποσκοπούσε στην αναγνώριση της ύδρευσης και της αποχέτευσης ως ανθρωπίνων δικαιωμάτων και στην προώθηση της παροχής ύδρευσης και αποχέτευσης ως βασικών δημόσιων υπηρεσιών για όλους.
Η Επιτροπή έδωσε απάντηση στην πρωτοβουλία στις 19 Μαρτίου 2014.
- European citizens’ initiative: From your signature to EU action!
- European citizens’ initiative: From your signature to EU action!
- European citizens’ initiative: From your signature to EU action!
- European citizens’ initiative: From your signature to EU action!
- European citizens’ initiative: From your signature to EU action!
- European citizens’ initiative: From your signature to EU action!
- European citizens’ initiative: From your signature to EU action!
- European citizens’ initiative: From your signature to EU action!
- European citizens’ initiative: From your signature to EU action!
- European citizens’ initiative: From your signature to EU action!
- European citizens’ initiative: From your signature to EU action!
- European citizens’ initiative: From your signature to EU action!
- European citizens’ initiative: From your signature to EU action!
- European citizens’ initiative: From your signature to EU action!
- European citizens’ initiative: From your signature to EU action!
- European citizens’ initiative: From your signature to EU action!
- European citizens’ initiative: From your signature to EU action!
- European citizens’ initiative: From your signature to EU action!
- European citizens’ initiative: From your signature to EU action!
- European citizens’ initiative: From your signature to EU action!
- European citizens’ initiative: From your signature to EU action!
- European citizens’ initiative: From your signature to EU action!
- European citizens’ initiative: From your signature to EU action!
